Verzet en overbrenging berekenen
Vul je kettingbladen en cassette in en zie elk verzet naast elkaar: de verhouding, het verzet in meters, gear inches en de snelheid die het bij jouw cadans geeft. Een gebruikelijke racefiets met 50/34 en een cassette van 11-32 dekt bij 90 omwentelingen per minuut ruwweg 12 tot 52 km/h.
Laagste verzet
34/32 · 12,3 km/h
Hoogste verzet
50/11 · 52,4 km/h
Bereik van de aandrijving: 428% bij 90 omw/min
| Verzet | Verhouding | Meters | Gear inches | Snelheid bij 90 omw/min |
|---|---|---|---|---|
| 34/32 | 1,06 | 2,3 m | 28 | 12,3 km/h |
| 34/28 | 1,21 | 2,6 m | 33 | 14,0 km/h |
| 34/25 | 1,36 | 2,9 m | 36 | 15,7 km/h |
| 34/22 | 1,55 | 3,3 m | 41 | 17,8 km/h |
| 50/32 | 1,56 | 3,3 m | 42 | 18,0 km/h |
| 34/20 | 1,70 | 3,6 m | 46 | 19,6 km/h |
| 50/28 | 1,79 | 3,8 m | 48 | 20,6 km/h |
| 34/18 | 1,89 | 4,0 m | 51 | 21,8 km/h |
| 50/25 | 2,00 | 4,3 m | 54 | 23,1 km/h |
| 34/16 | 2,13 | 4,5 m | 57 | 24,5 km/h |
| 50/22 | 2,27 | 4,9 m | 61 | 26,2 km/h |
| 34/14 | 2,43 | 5,2 m | 65 | 28,0 km/h |
| 50/20 | 2,50 | 5,3 m | 67 | 28,8 km/h |
| 34/13 | 2,62 | 5,6 m | 70 | 30,2 km/h |
| 50/18 | 2,78 | 5,9 m | 74 | 32,0 km/h |
| 34/12 | 2,83 | 6,1 m | 76 | 32,7 km/h |
| 34/11 | 3,09 | 6,6 m | 83 | 35,7 km/h |
| 50/16 | 3,13 | 6,7 m | 84 | 36,0 km/h |
| 50/14 | 3,57 | 7,6 m | 96 | 41,2 km/h |
| 50/13 | 3,85 | 8,2 m | 103 | 44,4 km/h |
| 50/12 | 4,17 | 8,9 m | 112 | 48,1 km/h |
| 50/11 | 4,55 | 9,7 m | 122 | 52,4 km/h |
Het verzet in meters is berekend met de wielomtrek bij gebruikelijke spanning; jouw band kan er 1 tot 2% van afwijken. Vermijd op een 2x- of 3x-aandrijving de uiterste combinaties (groot blad met groot tandwiel en omgekeerd): de ketting loopt dan schuin en verslijt sneller.
Verzettentabel 50/34 met 11-32 (tabel)
Dit is de verzettentabel voor de meest voorkomende racefietsaandrijving: kettingbladen 50 en 34, cassette 11-32, wiel 700x28C met een omtrek van 2136 mm, cadans 90 omwentelingen per minuut. De meters zijn wat de fiets per pedaalomwenteling aflegt. Rijd je een andere cadans, dan schaalt de snelheid lineair mee: 80 omw/min geeft 11% minder, 100 omw/min 11% meer.
VERZETTENTABEL 50/34, cassette 11-32 wiel 700x28C (omtrek 2136 mm), cadans 90 omw/min blad 50 blad 34 tandw verh meters km/h tandw verh meters km/h 11 4,55 9,71 52,4 11 3,09 6,60 35,7 13 3,85 8,22 44,4 13 2,62 5,59 30,2 15 3,33 7,12 38,5 15 2,27 4,84 26,1 17 2,94 6,28 33,9 17 2,00 4,27 23,1 19 2,63 5,62 30,4 19 1,79 3,82 20,6 21 2,38 5,09 27,5 21 1,62 3,46 18,7 24 2,08 4,45 24,0 24 1,42 3,03 16,3 28 1,79 3,81 20,6 28 1,21 2,59 14,0 32 1,56 3,34 18,0 32 1,06 2,27 12,3 WIELOMTREK (ETRTO, bij gebruikelijke spanning) 700x25C 2105 mm 700x28C 2136 mm 700x32C 2155 mm 650B x 47 2010 mm 29 x 2,25 2295 mm 27,5 x 2,25 2182 mm 26 x 2,1 2068 mm NAAFVERSNELLING (stadsfiets en e-bike) Shimano Nexus 8 heeft acht vaste overbrengingsfactoren: 0,527 / 0,644 / 0,748 / 0,851 / 1,000 / 1,223 / 1,419 / 1,615, samen een bereik van 306 %. Vermenigvuldig je verhouding blad/tandwiel met die factor om het verzet per versnelling te krijgen. Bron van de factoren: Sheldon Brown, tabel voor de Nexus en Alfine naven met acht versnellingen.
Hoe wordt een verzet berekend?
De hele rekenkunde van een aandrijving past in drie formules, alle drie standaard sinds wat Sheldon Brown erover schreef:
verhouding = tanden kettingblad / tanden tandwiel verzet = verhouding x wielomtrek [m] gear inches = verhouding x wieldiameter [inch] snelheid = verzet x cadans x 60 / 1000 [km/h] Bronnen: formules zoals beschreven door Sheldon Brown; wielomtrekken uit de ETRTO-tabellen voor standaardmaten. Voorbeeld: 50/14 op een wiel 700x28C (omtrek 2136 mm) geeft verhouding 3,57, een verzet van 7,6 m en ongeveer 41 km/h bij 90 omwentelingen per minuut.
Alle drie de conventies staan hier, omdat elke conventie zijn eigen publiek heeft: het verzet in meters is in Nederland en de rest van Europa gebruikelijk, gear inches komen uit de Engelstalige literatuur, en de kale verhouding is het handigst om aandrijvingen met elkaar te vergelijken. De wielomtrekken komen uit de ETRTO-tabellen voor standaardmaten, dus reken op 1 tot 2% verschil met jouw exacte band en spanning.
Omdat de spanning de rolomtrek verandert, stel je die in met de bandenspanningscalculator voordat je aandrijvingen op een tiende km/h vergelijkt. En wil je weten wat er nodig is om die snelheden echt te halen, dan staan de watts in de vermogenscalculator.
Waar gebruik je deze calculator voor?
Het meest voorkomende geval is een cassette wisselen: je wilt een lichter verzet voor de bergen, maar je wilt weten wat je bovenaan kwijtraakt. Vul beide cassettes in en vergelijk de uitersten. Het tweede geval is de keuze tussen 1x en 2x voordat je een gravelbike koopt, waar de vraag niet het bereik is maar de grootte van de stappen tussen de verzetten. En het derde is je aandrijving controleren voor een reis naar de bergen, precies het moment waarop de meeste fietsers ontdekken dat hun laagste verzet een of twee tandwielen te zwaar is.
Voor Nederlandse fietsers is er een vierde geval dat elders minder speelt: het te zware verzet op vlak terrein. Wie altijd op de vlakke weg rijdt, kiest gemakkelijk een cassette die bovenaan ruim en onderaan krap is, bijvoorbeeld 11-28. Dat werkt precies tot het moment waarop er een brug, een dijk met zijwind of een week Limburg langskomt. Een cassette die op 32 of 34 tanden eindigt kost bovenaan maar een of twee km/h en verandert de rest van het jaar niets.
Veelgestelde vragen
- Wat betekent verzet bij het fietsen?
- Het verzet is de afstand die je fiets aflegt bij een volledige pedaalomwenteling, in meters. Je berekent het door het aantal tanden van je kettingblad te delen door het aantal tanden van het tandwiel en de uitkomst met de wielomtrek te vermenigvuldigen. Een kettingblad van 50 met een tandwiel van 17 op een wiel van 2136 mm geeft een verzet van 6,28 meter. Een groter verzet betekent meer snelheid bij dezelfde cadans en meer kracht op de pedalen.
- Wat is het verschil tussen verzet en overbrengingsverhouding?
- De overbrengingsverhouding is het kale getal: tanden voor gedeeld door tanden achter, bijvoorbeeld 50/25 is 2,0, wat betekent dat je achterwiel twee keer rondgaat per pedaalomwenteling. Het verzet is diezelfde verhouding maal je wielomtrek, dus het aantal meters dat je daadwerkelijk vooruit komt. De verhouding vergelijkt aandrijvingen, het verzet vertelt wat je op de weg merkt.
- Wat zijn gear inches en waarom staan die erbij?
- Gear inches is de oudere Engelse en Amerikaanse conventie: de verhouding maal de wieldiameter in inches. Het is dezelfde informatie als het verzet in meters, in andere eenheden. Een verzet van 50/25 op 700x28C is ongeveer 4,3 meter, of ongeveer 53 gear inches. Handig als je in Engelstalige fora of oudere literatuur leest.
- Werkt dit ook voor een naafversnelling op een stadsfiets?
- Indirect. Deze calculator rekent met kettingbladen en een cassette, dus voor een derailleuraandrijving. Een naafversnelling zoals de Shimano Nexus heeft vaste interne factoren die je met je verhouding blad/tandwiel moet vermenigvuldigen; de factoren van de Nexus 8 staan in de tabel op deze pagina. Vul dan bij het tandwiel de waarde in die de gewenste factor benadert, of vermenigvuldig het uitgerekende verzet zelf met de factor.
- Wat is kettingschranken en waarom moet je dat vermijden?
- Kettingschranken is rijden in de uiterste combinaties: het grootste kettingblad met het grootste tandwiel, of het kleinste met het kleinste. De ketting loopt dan zichtbaar schuin, wat wrijving toevoegt, de aandrijving sneller verslijt en vaak ratelt. Op een 2x-aandrijving vind je dezelfde verhouding meestal ook op het andere kettingblad, met een rechte kettinglijn.
- Welk verzet heb je nodig om te klimmen?
- Voor steile klimmen wil je een laagste verzet rond of onder een verhouding van 1,0: een kettingblad van 34 met een tandwiel van 34 tanden is precies 1,0. Weeg je meer dan 90 kg, of gaat het boven de 10%, ga dan nog lager, bijvoorbeeld 34/36 of een 1x met een tandwiel van 50 of 52. De calculator laat zien welke snelheid dat verzet geeft bij een comfortabele cadans.
- Is 1x genoeg voor de weg?
- Dat hangt van het terrein af. Een enkel kettingblad met een brede cassette (bijvoorbeeld 42 met 10-44) dekt ongeveer hetzelfde bereik als een klassieke 2x, maar de stappen tussen de verzetten zijn groter, waardoor je op een vlakke weg moeilijker een exacte cadans vasthoudt. En juist op vlak terrein met wind is die exacte cadans wat je wilt, dus voor Nederlandse wegen is 2x vaak prettiger; voor gemengd terrein en gravel wint de eenvoud van 1x het vaak.