Poradniki o sprzęcie i jeździe: siodełko, opony, licznik, serwis, jazda zimą i w grupie. Praktyka kolarza amatora, który jeździ 8-9 tys. km rocznie.
Strava to aplikacja zapisująca trasy z GPS telefonu albo licznika i zamieniająca je w statystyki oraz rywalizację na wyznaczonych odcinkach. Ma wersję bezpłatną wystarczającą do zapisywania jazd i płatną subskrypcję z analizą i planowaniem tras.
Zasięg podawany przez producenta to wynik z idealnych warunków: płasko, ciepło, lekki rowerzysta, najniższe wspomaganie. W realnej jeździe z podjazdami i na najwyższym wspomaganiu potrafi spaść nawet o połowę. Największy wpływ mają tryb wspomagania, teren, waga i temperatura.
Siodełko dobiera się do rozstawu kości kulszowych, nie do płci ani do wagi. Zmierzysz go w domu kartonem: siadasz, wstajesz, mierzysz odległość między odciskami i dodajesz kilkanaście milimetrów. Miękkie siodełko jest wygodne przez pierwsze dziesięć minut i niewygodne przez kolejne dwie godziny.
Licznik potrzebuje jednej liczby: obwodu koła w milimetrach. Dla opony 700x28C to około 2136 mm, dla 26 x 2,1 około 2068 mm. Czujnik montuje się naprzeciw magnesu na szprysze, z prześwitem kilku milimetrów, a przy licznikach z GPS cała ta procedura odpada.
Dojazdy rowerem działają najlepiej wtedy, gdy nie są treningiem, tylko transportem. Klucz to trasa bez ruchu samochodowego, tempo pozwalające nie spocić się na trasie i plan na deszcz. Do 5 km rower w mieście bywa po prostu szybszy od samochodu.
Rozmiar kasku dobiera się po obwodzie głowy mierzonym centymetrem nad brwiami, zwykle w zakresie 52-62 cm. Kask ma siedzieć poziomo, dwa palce nad brwiami, i nie przesuwać się przy potrząśnięciu głową. Po każdym mocniejszym uderzeniu kask idzie do wymiany, nawet bez widocznych pęknięć.
Najgorsze dla roweru jest miejsce, w którym temperatura skacze wokół zera i skrapla się wilgoć, czyli typowy balkon i nieocieplona piwnica. Przed odstawieniem umyj rower, nasmaruj łańcuch, dopompuj opony i podwieś go tak, żeby koła nie stały pod obciążeniem.
Żadne zapięcie nie jest nie do pokonania, chodzi o czas i hałas. Zapięcie typu U-lock albo gruby łańcuch hartowany zniechęca skuteczniej niż linka, którą przecina się w kilkanaście sekund. Przypinaj zawsze ramę do czegoś trwałego, nie samo koło.
Co do zasady nie: rowerzysta jedzie drogą dla rowerów, a gdy jej nie ma, jezdnią. Chodnik jest dopuszczony tylko w kilku sytuacjach wyjątkowych, między innymi gdy opiekujesz się dzieckiem do 10 lat jadącym na rowerze albo gdy pogoda zagraża bezpieczeństwu.
Optymalna kadencja przy spokojnej jeździe to mniej więcej 70-90 obrotów na minutę, a na podjeździe warto trzymać przynajmniej 60-70. Wpychanie się na ciężkim biegu przy 45 obrotach obciąża kolana wielokrotnie bardziej niż szybsze kręcenie lżejszym przełożeniem.
Przyczepka wozi jedno albo dwoje dzieci, chroni je przed deszczem i wiatrem, a przy przewróceniu roweru nie pociąga ich za sobą. Kosztuje więcej niż fotelik i wymaga miejsca do przechowywania, ale przy dwójce dzieci i dłuższych wypadach zwykle wygrywa.
Wymiana klocków to jedna z prostszych napraw: przy hamulcach tarczowych wyjmujesz zawleczkę i stare klocki, cofasz tłoczki i wsuwasz nowe. Przy obręczowych odkręcasz jedną śrubę i ustawiasz klocek względem obręczy. Najważniejsze, żeby nie ścisnąć klamki, gdy koło jest wyjęte.
Zasada jest jedna: ubieraj się tak, żeby przez pierwsze dziesięć minut było Ci chłodno. Przy 20 stopniach wystarczy koszulka z krótkim rękawem, przy 10 dochodzi długi rękaw i rękawiczki, przy 5 czapka pod kask i ochrona kolan. Pełna tabela od 25 do 0 stopni plus zasada trzech warstw.
Po miesiącu regularnej jazdy zmienia się głównie kondycja i sen, a nie sylwetka. Widoczne efekty na wadze przychodzą po dwóch, trzech miesiącach, a prawdziwa metamorfoza to kwestia roku i dłużej. Piszę to jako ktoś, kto schudł na rowerze 30 kg i pamięta, jak wyglądały pierwsze tygodnie.
Foteliki dzielą się na przednie (montowane z przodu, zwykle do około 15 kg) i tylne (na bagażnik lub rurę podsiodłową, zwykle do 22 lub do 35 kg). Limit wagi jest zawsze podany na konkretnym foteliku i to on obowiązuje. Dziecko musi samodzielnie i stabilnie siedzieć oraz utrzymywać głowę w kasku.
Do samochodu masz trzy drogi: bagażnik na hak, na klapę i do środka po zdjęciu koła. Hak jest najwygodniejszy i najdroższy, wnętrze najtańsze i najbardziej pracochłonne. W pociągu decyduje regulamin przewoźnika, więc bilet na rower kupuj razem ze swoim.
Dwadzieścia minut i podstawowe klucze wystarczą, żeby sprawdzić ciśnienie, hamulce, luzy w sterach i piastach, zużycie łańcucha oraz stan opon. Do serwisu zostaje to, co wymaga narzędzi specjalistycznych: odpowietrzanie hydrauliki, centrowanie kół i wymiana łożysk.
Wymiana dętki na trasie zajmuje kwadrans, jeśli wiesz, co robisz, i całe popołudnie, jeśli próbujesz pierwszy raz w deszczu. Potrzebujesz zapasowej dętki, dwóch łyżek i pompki. Najważniejszy krok to ten, który większość pomija: znalezienie przyczyny przebicia, zanim założysz nową dętkę.
Miękka klamka dochodząca do kierownicy to zwykle zużyte klocki albo luźna linka, nie awaria. Regulacja większości hamulców sprowadza się do dwóch czynności: ustawienia luzu przy klamce i wyśrodkowania mechanizmu. Instrukcja osobno dla hamulców tarczowych, szczękowych i V-brake.
Przeskakujący łańcuch to najczęściej rozciągnięta linka, a nie zepsuta przerzutka. Regulacja opiera się na trzech elementach: napinaczu linki, śrubach ograniczników L i H oraz śrubie prowadzenia. Instrukcja krok po kroku dla tylnej i przedniej przerzutki, z rozpoznaniem typowych objawów.
Najskuteczniejsza metoda to zdjęcie pedałów i nauka samej równowagi, zanim dojdzie pedałowanie. Większość dzieci potrzebuje na to jednego, dwóch popołudni. Boczne kółka uczą jazdy w przechyle na zewnątrz i potem trzeba to oduczać, dlatego coraz częściej pomija się je całkowicie.
Kilometry to zła jednostka. Licz czas w siodle: 45-60 minut cztery razy w tygodniu daje przy wadze 90 kg mniej więcej 2400-3200 kcal deficytu tygodniowo, czyli kilogram co dwa, trzy tygodnie. Gotowy rozkład tygodnia dla początkujących i wyjaśnienie, czemu 10 km nic nie mówi.
Rower należy do najbezpieczniejszych dla stawów form wysiłku, bo nie ma w nim fazy uderzenia stopy o podłoże. To dlatego bywa polecany osobom z dużą nadwagą i po urazach. Ale kolano potrafi boleć także na rowerze i prawie zawsze winne jest wtedy ustawienie, a nie sama jazda.
Tak, rower odchudza, bo buduje deficyt kaloryczny: godzina umiarkowanej jazdy przy 90 kg to około 900 kcal. Nie da się jednak schudnąć wybiórczo z brzucha ani z ud, bo organizm nie spala tłuszczu z okolicy pracujących mięśni. Piszę to z perspektywy kogoś, kto schudł na rowerze 30 kg.
Godzina spokojnej jazdy w tempie 16 km/h spala około 510 kcal przy wadze 75 kg, a żwawe 22 km/h już 750 kcal. Tabela dla wag od 60 do 105 kg, wyjaśnienie, czemu aplikacje pokazują różne wyniki, i co z tych liczb wynika, jeśli chcesz schudnąć.
Wysokość siodełka wylicza się z długości nogi, nie ze wzrostu: przy przekroku 82 cm to około 72,4 cm od środka suportu metodą LeMonda. Jak to zmierzyć, jak ustawić przesunięcie i kąt, oraz po jakich objawach poznać, że siodełko jest za wysoko albo za nisko.
Jakie ciśnienie w oponach rowerowych? Rowerzysta 75 kg na oponie 28 mm potrzebuje około 5,8 bar z przodu i 6,1 z tyłu, a na szerokiej 40 mm już tylko 3,3 i 3,4 bar. Pełna tabela dla wag od 60 do 100 kg, wyjaśnienie, czemu rozmiar koła w calach nie ma tu nic do rzeczy, i osobne wartości dla MTB.
Czym smarować łańcuch rowerowy? Olejem albo woskiem, obie drogi działają i obie mają wady. Do tego jak go wyczyścić bez zdejmowania z roweru, jak rozpiąć ze spinką i bez, jak sprawdzić zużycie i kiedy wymienić. Cała pielęgnacja napędu w jednym miejscu, z moich prób z woskiem i oliwką.
Co zabrać na trasę rowerową? Krótka lista obowiązkowa: woda, dętka z pompką, telefon i coś do jedzenia. W artykule pełne zestawy na godzinną przejażdżkę, półdniową wycieczkę i całodniową wyprawę, ułożone z doświadczeń z 8-9 tysięcy kilometrów rocznie.
